Enflasyon aliskanlık oldu: Fiyat koymak artık refleks
📌 Vatandaş Cephesi
Markete gidiyorsunuz, fiyat sorgulamıyorsunuz. Zaten artacak diye sepete atıyorsunuz. Iste Alkin in kastettigı tam bu: enflasyon artık bir haber degil, bir aliskanlik.
Esnaf fiyat koyarken enflasyonu beklemeden yukseltiyor. Kira sozlesmesi imzalanirken bir sonraki yıl zaten hesaba katılıyor. Doviz ne olursa olsun fiyat listesi revizyon takvime baglanmis durumda.
Vatandasa net etki: Enflasyon dusse bile fiyatlar o hızda geri inmeyecek, cunku fiyatlama artık korumayi degil aliskanliği yansıtiyor.
💼 Yatırımcı Perspektifi
Enflasyonun yapısal hale gelmesi, TCMB nin faiz indirim takvimini dogrudan etkiliyor. Piyasa faizin ne zaman duseceğini degil duşup dusmeyeceğini sorgulamaya basladi.
Tahvil tarafında uzun vadeli kagıtlara olan ilgi zayıf kalıyor. Enflasyon beklentisi cıpalanmadıgı surece reel getiri hesabı tutmuyor.
Yatirimci cikarimi: Enflasyonun davranıssal hale gelmesi, faiz indirim beklentilerini öteliyor ve sabit getirili enstrümanlarda risk primini yukarda tutuyor.
🏭 Reel Sektör / KOBİ Etkisi
Kucuk isletme sahibi icin en kritik sorun su: musterisi fiyat artısına alısmıs ama alım gucü artmamıs. Satis yapıyorsunuz ama hacim dusuyor, ciro yanıltıcı buyuyor.
Tedarikci faturası geldiginde pazarlık penceresi neredeyse kapanmıs oluyor. Enflasyon beklentisi fiyatlara onceden islendigi icin maliyet surprizi yok ama marj sıkısması kronik hale geliyor.
🌍 Küresel Bağlantı
IMF ve Dunya Bankası raporları, enflasyonun davranıssal hale geldigi ekonomilerde para politikasının tek basına yetersiz kaldıgını gosteriyor. Turkiye bu tanıma giderek daha fazla yaklasıyor.
Gelismekte olan ulkelerde benzer sureci yasayan Arjantin ve Misir ornekleri, beklenti yonetiminin sıkı maliye politikasıyla desteklenmeden calismadigını acıkca ortaya koydu. Turkiye icin kuresel mesaj net: faiz tek basına yetersiz, guven insası zorunlu.
- TCMB Agustos PPK tarihinde faiz sinyali
- Temmuz TUFE acıklamasında hizmet enflasyonu kalemi
- BIST 100 de banka hisselerinin seyri
- Dolar TL de 40 direncine yaklasmasi
Kaynak: Google News Ekonomi