Enflasyon düştü ama market sepeti hâlâ yanıyor

📌 Vatandaş Cephesi

Enflasyon düşüyor ama market fiyatları düşmüyor. Çünkü fiyatlar yukarı çıkarken asansör, aşağı inerken merdiven kullanıyor. Bu asimetri tesadüf değil, alışkanlık.

Tedarik zincirindeki maliyet baskısı hafifleyince üretici ilk nefesi kâr marjına yönlendiriyor, tüketiciye değil. Rafta kalan yüksek fiyat etiketi, sistemin kendini sıfırlamak için seçtiği hız.

Vatandasa net etki: Enflasyon rakamı düşse de sepet maliyeti aynı tempoyla geri gelmiyor, alım gücü toparlanması istatistikten 3-6 ay geride kalıyor.

💼 Yatırımcı Perspektifi

Manşet enflasyonun gerilemesi merkez bankalarına faiz indirimi için alan açıyor. Ama tüketici fiyatlarındaki yapışkanlık bu alanı daraltıyor. Erken gevşeme beklentisi riske dönüşebilir.

BIST açısından bakıldığında perakende ve gıda hisselerinde marj baskısı devam ediyor. Tüketici harcaması canlanmadan ciro büyümesi kağıt üstünde kalır.

Yatirimci cikarimi: Enflasyon verisine değil perakende satış hacmine bak, gerçek toparlanma sinyali oradan gelecek.

🏭 Reel Sektör / KOBİ Etkisi

Tedarikçi fiyatları yüzde yüzlerce arttığında KOBİ rafını güncelledi. Şimdi maliyet haritası değişse bile o etiket yerinde duruyor çünkü eski stok henüz erimedi, finansman maliyeti hâlâ yüksek.

İhracatçı KOBİ için tablo farklı. Dış pazarda fiyat baskısı varken iç pazarda yüksek fiyat tutulabiliyor. Bu denge kırılırsa iç talep önce sıkışır, ardından üretim planı yeniden yapılır.

🌍 Küresel Bağlantı

Avrupa ve ABD verilerinde de aynı paradoks görülüyor. Manşet enflasyon düşüyor, hizmet ve gıda fiyatları yapışkanlığını koruyor. Fed ve ECB bu yüzden faiz indirimini öteledi.

Global tedarik zinciri normalleşmesi hammadde fiyatlarını hafifletti. Ama lojistik, enerji ve işgücü maliyetleri tüketiciye tam olarak geri dönmüyor. Aradaki fark şirket bilançolarında kaldı.

Kaynak: Google News Ekonomi