İran Gerginliği Faizleri Ateşledi, Cebiniz Yanacak

📌 Vatandaş Cephesi

Küresel tahvil satışları faizleri yukarı çekince Türkiye de borçlanma maliyetleri yükseliyor. Esnaf kredisi çekmek istediğinde bankalar daha yüksek faiz talep ediyor. Ev ya da araç almayı düşünenler için tüketici kredisi faizleri de bu ortamda gevşemiyor. Döviz kurundaki oynaklık ithal ürünlerin fiyatını artırıyor. Marketteki temel gıdadan yakıta kadar her şeyin hammaddesi dövizle belirleniyor. Kiracılar ise kira artışlarının dolar kuruna endekslendiği semtlerde çifte baskı hissediyor. Pompada akaryakıt fiyatı petrol ve kur birlikte hareket edince nefes aldırmıyor. Isınma ve ulaşım giderlerindeki artış hane bütçesindeki esnekliği sıfırlıyor. Vatandasa net etki: Kredi faizleri ve market fiyatları aynı anda yükseliyor, tasarruf erimesi hızlanıyor.

💼 Yatırımcı Perspektifi

Küresel tahvil satış dalgası Türk devlet tahvillerinde de faiz baskısı yaratıyor. BIST 100 jeopolitik risk iştahsızlığı dönemlerinde savunmacı hisse senetlerine yöneliyor, hacimler daralıyor. Tahvil faizlerinin yükselmesi hisse değerlemelerini baskılayan iskonto oranını artırıyor. TL, dövize kaçışın hızlandığı ortamda kur sepeti karşısında değer kaybetme riskiyle karşı karşıya. Dolar ve euro talebi ani jeopolitik gelişmelerde güvenli liman alımlarıyla ivme kazanıyor. TCMB nin döviz rezervleri ve swap hatları bu dönemde piyasanın pusulası haline geliyor. Altın jeopolitik gerginliğin doğal yararlanıcısı olarak portföylerde ağırlık kazanıyor. Kısa vadeli tahvil ile altın dengesi riskten korunma için öne çıkıyor. Yatirimci cikarimi: Jeopolitik risk primi yükselirken kısa vadeli TL enstrüman ve altın ağırlıklı savunmacı pozisyon öne çıkıyor.

🏭 Reel Sektör / KOBİ Etkisi

İthalata bağımlı KOBİ ler kur oynaklığının tedarik maliyetlerine yansımasını hemen hissediyor. Hammadde stoğu yapmak isteyen işletmeler ise kredi faizinin yüksekliği nedeniyle bu koruma seçeneğini kullanamıyor. Nakit akışı zaten dar olan küçük üreticiler için bu çift taraflı baskı kar marjını eritiyor. İhracatçı KOBİ ler döviz geliri sayesinde kısa vadede avantajlı görünse de küresel talep daralma sinyalleri endişe yaratıyor. Ortadoğu ya ihracat yapan firmalar lojistik ve sigorta maliyetlerinin tırmandığını bildiriyor. İşverenler ücret baskısını karşılamak için istihdam kararlarını erteliyor, bu da işsizlik riskini artırıyor.

🌍 Küresel Bağlantı

Fed enflasyonun yapışkan kaldığı bir ortamda faiz indirimini öteliyor, bu da küresel tahvil faizlerini yüksek tutuyor. ECB benzer baskılarla karşı karşıya ve enerji fiyatlarındaki oynaklık Avrupa enflasyon görünümünü karmaşıklaştırıyor. İran merkezli gerilim petrol arzı üzerindeki risk primini artırarak Brent fiyatlarını yukarı itiyor. Petrol fiyatındaki her 10 dolarlık artış gelişmekte olan ülkelerin cari açığını ve enflasyonunu doğrudan kötüleştiriyor. Türkiye net enerji ithalatçısı olarak bu denklemde en savunmasız ülkeler arasında yer alıyor. Küresel risk iştahının azaldığı dönemlerde gelişmekte olan piyasalardan sermaye çıkışı hızlanıyor ve TL bu tabloda baskı altında kalıyor.

Kaynak: Google News Ekonomi