Otomobil Fabrikaları Frene Bastı, İhracat Çakıldı
Türkiye'nin otomotiv sektörü 2025'in ilk aylarında ciddi bir üretim ve ihracat düşüşüyle karşı karşıya kaldı. Fabrika bantlarından çıkan araç sayısı geçen yılın aynı dönemine kıyasla sert biçimde geriledi. Bu düşüş tek bir fabrikada ya da tek bir markada değil, sektörün genelinde görülüyor.
Peki bu neden oldu? Bir yanda Avrupa'da elektrikli araç geçiş sancıları devam ediyor; Türkiye'den alım yapan Avrupalı otomotiv devleri üretim planlarını revize ediyor. Öte tarafta iç piyasada da satışlar yavaşlıyor — yüksek kredi faizleri, tüketiciyi sıfır araç almaktan alıkoyuyor. Fabrika, sipariş gelmeden üretmez; sipariş gelmeyince de bant yavaşlar.
İhracat tarafında tablo daha da kaygı verici. Türkiye, yıllar içinde global otomotiv tedarik zincirinin önemli bir parçası haline geldi. Bu düşüş yalnızca bir ay için değil, yapısal bir dönüşümün sinyali olabilir. Avrupa'nın elektrikli araca geçiş politikaları Türkiye'deki mevcut fabrikaları doğrudan etkiliyor çünkü buradaki üretimin büyük çoğunluğu içten yanmalı motora dayalı modeller üzerine kurulu.
Levent KAYIRA Yorumu: Ekonomik Gündem Analiz: Otomotiv sektörü Türkiye ekonomisi için küçük bir not değil; bu sektör tek başına ihracatın yaklaşık yüzde 15-17'sini oluşturuyor. Yani fabrika bandı yavaşladığında, cari açık dengesi de sarsılıyor. Garanti'de portföy yönetirken şunu öğrendim: Sektörel üretim verileri borsadan önce konuşur. BIST'te otomotiv ve yan sanayi hisselerine bakan yatırımcıların bu rakamları çok yakından takip etmesi gerekiyor.
Avrupa'daki elektrikli araç geçiş baskısı 2025-2030 döneminde Türkiye'nin otomotiv ihracatını köklü biçimde yeniden şekillendirecek. Şu an düşen rakamlar bu dönüşümün ön sancısı. Fabrikaların yatırım kararlarını geciktirmesi, yan sanayide istihdam kaybına doğrudan yansıyacak.
Yatırımcı için somut mesaj şu: Ford Otosan, Tofaş ve Oyak-Renault gibi hisselerde kısa vadeli baskı sürse de elektrikli üretime geçiş yatırımı yapan şirketler orta vadede pozitif ayrışacak. Hangi fabrika dönüşüm harcıyor, hangisi bekliyor — bunu takip etmek şu an hisse seçiminde belirleyici kriter.
Kaynak: Google News Ekonomi